Wprowadzenie
Breslau i Wrocław – miasto o wielu tożsamościach i dwóch życiorysach, dla których cezurą był okres nazizmu i II wojny światowej. Ich skutki szczególnie dotknęły przedwojenną społeczność niemieckich Żydów w Breslau. Po wojnie niektórzy spośród tych, którym udało się w porę uciec przed Zagładą, pielęgnowali na emigracji pamięć o życiu w tym mieście. Na wystawie przedstawiamy losy kilku takich rodzin poprzez przedmioty z Breslau, które zachowały się w ich zbiorach. Udostępniamy je w zabytkowej kamienicy na Placu Solnym, która na przestrzeni dziejów była domem dla wielu żydowskich rodzin z Breslau. Symboliczny gest „odkładania rzeczy na miejsce”, czyli powrotu tych przedmiotów do Wrocławia – choćby tylko na czas ekspozycji – jest próbą zbliżenia do siebie niemieckiej, żydowskiej i polskiej tożsamości miasta. W ten sposób chcemy zbudować więź z przerwaną, przemieszczoną i stale rekonstruowaną pamięcią żydowskich rodzin z Breslau. Obiekty te są nośnikami opowieści wpisanych w dzieje i topografię tego miasta. Siła i wartość obiektów pokazanych na wystawie tkwi w indywidualnych i głęboko osobistych historiach, które opowiadają. Ich losy są jednocześnie świadectwem wojennego i powojennego obiegu rzeczy – ocalonych, utraconych, a czasem również odzyskanych.
-
Potomkowie
multimediaWięcej o obiekcieWypowiedzi współczesnych członków i członkiń rodzin prezentowanych na wystawie o ich związkach z Breslau/ Wrocławiem.
-
Mezuza z Domu Oppenheimów, pergamin, XIX-XX w.
przedmiotWięcej o obiekcieMezuza to zwitek pergaminu z zapisanymi fragmentami Tory (Księgi Powtórzonego Prawa), umieszczany w pojemniku i mocowany na futrynach drzwi w żydowskim domu. Podczas remontu kamienicy, w której się znajdujemy, Domu Oppenheimów, w latach 2013–2017 znaleziono dwie mezuzy: jedną w uszkodzonym pojemniku i drugą jako luźny zwitek. Były przykryte tynkiem przy framugach drzwi na tym piętrze. […]
-
Kartka z tekstem, XIX w.
dokumentWięcej o obiekcieDom Oppenheimów kryje historie, których nie jesteśmy w stanie zrekonstruować. Wśród obiektów, które znaleziono tu podczas remontu w latach 2013–2017, była ta kartka, prawdopodobnie wyrwana z notatnika. Badacze i konserwatorki papieru ocenili, że pochodzi z XIX w. Zawiera ona powtarzane litery alfabetu hebrajskiego i kilka słów w jidysz – języku, którym wówczas nadal posługiwała się […]